انواع مختلف ام اس

انواع بیماری ام اس براساس شدت و دوره های عود به ۴ طبقه تقسیم می شوند. هیچ دو فردی که ام اس دارند علائم و مشکلات کاملا شبیه به هم ندارند با این حال درک طبقه بندی و نوع ام اس می تواند به پزشکان کمک کنند تا پیش بینی کنند که شدت مشکل در آینده چگونه خواهد بود و درمان چقدر می تواند کمک کننده باشد. در این نوشته می خواهیم درباره انواع ام اس به زبان ساده بنوسیم و به سوالات شما در این باره پاسخ بدهیم با همراه باشید.

قبلا در نوشته ام اس چیست ؟ خواندیم که در MS گلبولهای سفید ( سربازهای مدافع بدن دربرابر عوامل بیگانه ) اشتباها به میلین پوشش محافظتی رشته های عصبی حمله می کنند. تخریب میلین ها باعث اختلال در پیام رسانی این رشته های عصبی می شوند. رشته های عصبی وظیقه ارتباط بین اندامهای بدن با مغز را دارند و تخریب هر بخش از آنها منجر به مشکل در آن اندام می شود. اگر گلبولهای سفید به میلین اعصاب چشم حمله کنند فرد مشکلات در بینایی را تجربه می کند.

نمی توان انواع ام اس را براساس اندامهای درگیر طبقه بندی کرد چرا که این نوع طبقه بندی ام اس به پزشکان برای پیش بینی وضعیت آینده و درمان های لازم هیچ کمکی نمی کند.

طبقه بندی ام اس براساس دوره های عود مشخص می شود. براین اساس انجمن ملی ام اس آمریکا ۴ نوع MS را مشخص کرد. قبل از اینکه به معرفی هر کدام از این انواع بپردازیم بهتر است درباره دوره های عود (
Relapse ) توضیحاتی بنویسیم.

منظور از دوره های عود در ام اس چیست ؟

ظهور مجدد علائم یا نشانه‌های بیماری پس از فروکش را عود می‌گویند . اکثر افراد دارای بیماری ام اس دوره های عود را تجربه می کند. در این حالت سیستم ایمنی به میلین اعصاب حمله شدیدتری می کند و منجر به بروز التهاب در غلاف میلین می شود. در این حالت فرد ممکن شدت بیشتری از علائم بیماری ام اس را تجربه کند و یا علائم و مشکلات جدیدی را قبلا نداشته تجربه کند.

پس از عود بدن تلاش می کند تا برخی از میلین های آسیب دیده را ترمیم کند و معمولا پس از عود فرد دوره هایی از بهبودی را تجربه می کند. توجه داشته باشید که ممکن است پس از عود برخی از علائم هنوز باقی بمانند. به مرور بدن سختتر می تواند پس از یک دوره عود میلین ها را ترمیم کند.

انواع ام اس :

ام اس به انگلیسی ( Multiple sclerosis ) براساس اینکه دوره های عود و بهبودی به چه صورت هستند به ۴ دسته تقسیم می شود. هر کدام از این دسته ها دوره های درمانی متفاوتی خواهند داشت. انواع بیماری MS عبارتند از :

  • سندرم یک علامت مجزای بالینی ( CIS )
  • عود کننده و فروکش یابنده
  • پیشرونده اولیه
  • پیشرونده ثانویه

در ادامه خصوصیات هر کدام از انواع بیماری مولتیپل اسکلروزیس را بصورت جداگانه می نویسم و در پایان مختصر توضیحی درباره ام اس خفیف یا ام اس مزمن نیز خواهیم داد.

۱-سندرم یک علامت مجزای بالینی ( CIS )

سندرم یک علامت مجزای بالینی به انگلیسی ( Clinically isolated syndrome ) را برخی اولین مرحله ام اس می دانند و برخی پیش مقدمه ای ازآن و در خصوص طبقه بندی آن جزو انواع ام اس شک دارند. به همین منوال برخی از پزشکان در مرحله تجویز دارو و درمان را شروع می کنند و برخی منتظر می مانند تا حمله بعدی بوقوع بپیوندد و فرد تشخیص قطعی دریافت کند.

۲-عود کننده و فروکش یابنده

ام اس نوع عود کننده و فردکش یابنده به انگلیسی (Relapsihg Remitting MS ) شامل یک دوره یک عود کننده و یک دوره بهبود است. در دوره عود ( حمله شدیدتر به میلین ها ) شدت علائم بیشتر می شود و در دوره بهبود به مرور بدن بخشی از میلین های آسیب دیده در مرحله عود را ترمیم می کند و علائم و مشکلات کمتر می شوند.

دوره های عود کننده و بهبود قابل پیش بینی نیستند . به مرور زمان وضعیت بیمار بدتر می شود و کار بدن در ترمیم میلین های عصبی سخت تر می شود. حدود ۸۵ درصد کسانیکه MS در آنها تشخیص داده شده است با این نوع ام اس شروع کرده اند.

این نوع از MS اکثرا تا سن ۲۳ سالگی تشخیص داده می شود و حدود ۱۲ درمان اصلاح بیماری برای آنها وجود دارد. میزان شیوع این نوع از ام اس در زنان بیشتر از مردان است.
سیر پیشرفت این نوع از ام اس در گذر زمان همانند تصویر زیر است.

انواع ام اس و پیشرونده فروکش کننده

۳-پیشرونده اولیه

ام اس پیشرونده اولیه به انگلیسی ( Primary progressive) دوره های عود کننده و بهبود ندارد. این فرم MS به آرامی و به طور مداوم از زمان شروع آن پیشرفت می کند. علائم در همان میزان شدت بدون کاهش می ماند و دوره های بهبودی وجود ندارد. علائم ومشکلات بیمار نه یکباره بلکه به مروراتفاق می افتند. این علائم بسیار به آهستگی پیش می رود.

تقریبا ۱۵ درصد از افراد مبتلا به MS با PPMS ( ام اس پیشرونده اولیه ) تشخیص داده می شوند.

شیوع این نوع از ام اس در مردان و زنان یکسان است. سیر پیشرفت این نوع از ام اس در گذر زمان همانند تصویر زیر است.

طبقه بندی و فرم های انواع بیماری MS

۴-پیشرونده ثانویه

فقط در صورتی فرد به ام اس پیشرونده ثانویه به انگلیسی ( Secondary progressive MS) دچار می شود که قبلا به ام اس نوع دوم ( عود کننده و فروکش کننده ) دچار شده باشد. معمولا انتهای نوع عود کننده فروکش کننده ، ام اس پیشرونده ثانویه است. ( حدود ۲۰ سال طول می کشد )

این فرم MS به آرامی و به طور مداوم از زمان شروع آن پیشرفت می کند. علائم در همان میزان شدت بدون کاهش می ماند و دوره های بهبودی وجود ندارد. در این نوع از MS ، معمولا حمله به خود عصب وارد می شود الگوی پیشرفت این بیماری درگذر زمان به شکل زیر است :

ام اس پیشرونده ثانویه

جمع بندی :

در این نوشته ما سعی کردیم به زبان ساده درباره انواع بیماری ام اس بنویسم. قبلا نیز ما درباره راهکارهای تشخیص ام اس نوشتیم. ما سعی کردیم سوالات شما به زبانی ساده پاسخ بدهیم با این حال اگر باز هم سوالی دارید و یا جزو متخصصین هستید و نقد و دیدگاهی بر این نوشته دارید لطفا در پایین در قسمت دیدگاهها ، نظرات خود را برای ما و مخاطبین مجله هوش کالا بنویسید. قول می دهیم پاسخ شما را در سریع ترین زمان ممکن بدهیم.

1 پاسخ
  1. جواد گفته:

    سلام و عرض ادب و بنده از ابتدای فروردین ۹۹ ظهور علایم ام اس را مشاهده کردم و پیش دکتر رضا کیانی متخصص مغزو اعصاب رفتم ام ار رو دید گفت هیچی نیست و من گفتم آقا من دو دست و دو پام سه هفته است مداوم حالت خواب رفتگی داره و گفت من واست کاری نمیتونم انجام بدم و من رو فرستاد واسه پزشک اعصاب و روان اونم دارو داد یکی دو ماه بعد تو اعصاب و روان بستری شدم و دوباره پس از مدتی علایم به مدت دو هفته داشتم (خواب رفتگی دستها و پا و دوبینی و …) که اینبار پیش جناب دکتر علی اصغر شریفی رفتم ام ار با تزریق نوشت و فقط جواب رو دید گفت چیزی نیست نگران نباش و بصورت هر ماه دارو مصرف کردم و تحت نظرشون بودم و پس از ۶ ماه که چند روز پیش بود مجدد با تزریق انجام دادم اینبار تو جواب اشاره شده بود به دیمیلینه شدن و وجود نقاط سفید رنگ و مقدار متورم شدن اطراف بطن یه همچین چیزی که دکتر شریفی نوار عصب چشم و نوار مغز گرفت گفت که تو ام ار نوشته که ارتروز گردن داری ، دیسک گردن خفیف داری ، و به ام اس اشاره شده و در مجموع این شواهد به نفع ام اس هست ولی من زیاد به قولی معتقد نیستم (بدلیل کیفیت پایین ام ار )و با این حال قرار شده سه ماه دیگه با تزریق در تصویربرداریی پایتخت انجام بدم، حالا من نمیدونم اقای دکتر عزیز و دوست داشتنی میخواد به اصطلاح کم کم بگه که افسردگی نگیرم اینجوری گفت یا واقعا من توهم میزنم که چیزیم هست ، که باشه هم من باهاش همین الان هم کنار اومدم ناراحتی هم ندارم بخدا، همچنان دوبینی و سستی در پاها و خستگی زیاد در کمترین فعالیت و هرچی که درموردش خوندم رو دارم بجز تشنج خدا رو شکر، لطفا نظری بدید

    پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *