ام اس چیست ؟ علت و درمان

مالتتیپل اسکلروزیس یا MS  ( به انگلیسی Multiple Sclerosis ) یک بیماری مزمن است که بر مغز ، نخاع  و اعصاب چشم اثر مخرب می گذارد. نتیجه این اثر مخرب میتواند سبب مشکلاتی در تعادل ، بینایی ، کنترل عضلات و دیگر عملکردهای اساسی فرد مبتلا به ام اس شود.

میزان اثرگذاری این بیماری در افراد مختلف یکسان نیست. برخی از افراد مبتلا به ام اس مشکلات خفیفی دارند و ممکن است نیاز به درمان جدی نداشته باشند. در مقابل برخی دیگر مشکلات شدیدتری را به خاطر این بیماری تحمل می کنند.

مالتیپل اسکلروزیس زمانی اتفاق می افتد که سیستم ایمنی به پوشش چربی مانند به نام ” میلین ” حمله می کند. میلین ها اطراف اعصاب ما قرار گرفته اند و از آنها محافظت می کنند. بدون این پوشش ها ، اعصاب ما آسیب می ببنینند و بخوبی کار نمی کنند.

در یک سیم برق ، وجود روکش پلاستیکی و عایق ضروری است. اگر به هر دلیل این روکش ها آسیب ببینند سیم برق و اتصالات آنها بخوبی عمل نمی کنند و مشکلاتی در سیستم برق کشی ساختمان بوجود خواهد امد.

علائم MS

آسیب هایی که سیستم ایمنی به این غلاف وارد می کند سبب مشکلاتی در ارسال پیام های عصبی به بدن و همچنین دریافت حس های مختلف از طریق اعصاب می شود. در نتیجه فرد مبتلا به بیماری MS ممکن است مشکلاتی شبیه موارد زیر را تجربه کند:

  • مشکل در راه رفتن
  • احساس خستگی
  • ضعف و یا اسپاسم ( سفتی ) عضلات
  • تاری دید و یا دوبینی
  • بی حسی و احساس گزگز
  • مشکلات جنسی
  • مشکلاتی در کنترل مثانه و روده
  • احساس درد
  • احساس افسردگی
  • مشکلاتی در تمرکز و حافظه

اولین علامت های ام س معمولا بین سنین ۲۰ تا ۴۰ سالگی خود را نشان می دهد. بیماری MS  به چند شکل خود را نشان می دهد.

گاهی به شکل رفت و برگشنی است بدین شکل که ممکن است برای مدتی علائم بروز نکند و دوباره عود کنند.

در مقابل در برخی از افراد علائم برگشتی نیستند و به مرور زمان وضعیت بدتر شود.

در سالهای اخیر ، محققان به درمانهایی برای جلوگیری از عود بیماری و پیشرفت آن  دست پیدا کرده اند.

علت بیماری ام اس چیست ؟

حقیقتا پزشکان هنوز نمی توانند با اطمینان به شما بگویند که علت بیماری MS چیست ؟. البته آنها مواردی را پیدا کرده اند که بروز ماتیپل اسکلروزیس می توانند نقش داشته باشند.

مثلا انها می دانند که افرادی که ژنهای مشخصی را دارند احتمال بروز Multiple Sclerosis در آنها بیشتر است.

همچنین یافته هایی نشان داده که مصرف دخانیات احتمال ابتلا به این بیماری را افزایش می دهد.

برخی از افراد هم پس از ابتلا به برخی از بیماری های ویروسی ، دچار بیماری ام اس شده اند. این ویروس ها معمولا سبب مشکلاتی در سیستم ایمنی فرد مبتلا شده اند. قبلا گفتیم که متهم ردیف اول این بیماری سیستم ایمنی است. حالا دانشمندان در حال کسب اطلاعات بیشتری در رابطه با ارتباط بین ویروس ها و ms هستند.

برخی از مطالعات نیز نشان داده اند که ویتامین D  که از خورشید جذب بدن می شود در بهبود عملکرد سیستم ایمنی موثر است و می تواند به پیشگیری از ام اس کمک کند. بر این اساس در معرض نور خورشید بودن می تواند میزان ابتلا به این بیماری خود ایمنی را کاهش بدهد.

تشخیص ام اس

به دلیل اینکه علائم این بیماری با بسیاری بیماری های نورلوژیکی مشابه است تشخیص ام اس حقیقتا سخت است. اگر شما نگران هستید که ام اس داشته باشید می بایست به یک متخصص نورولوژیست مراجعه کنید. متخصص نورولوژی بر اساس مجموعه از فاکتورها به بیماری MS مشکوک می شود.

در ابتدا متخصص نورولوزی در سابقه بیماریهای که خود و اعضای خانواده تان داشته از شما سوال می پرسد سپس یکسری آزمایشات کلیدی برای تشخیص آسیب اعصاب مغز ، نخاع و چشم شما برروی شما انجام می دهد.

آزمایشات تکمیلی برای تشخیص قطعی در مراحل بعدی قرار می گیرد. ترتیب این آزمایشات برای همه پزشکان یکسان نیست با ابن وجود معمولا تشخیص MS از طریق آزمایشات زیر ممکن است:

  • آزمایش خون برای اینکه مطمئن شود بیماری شما سایر بیماریهای مشابه مولتیپل اسکلروزیس نیست. ( برخی از بیماریها مانند بیماری لایم ، ایدز در مواردی علائم مشابه ای دارند که از طریق آزمایش خون تشخیص داده می شوند )
  • بررسی اعصاب مربوط به تعادل  ، هماهنگی و بینایی از طریق انجام حرکات مشخص
  • انجام MRI
  • آنالیز مایع مغزی نخاعی ( CFS ) مغز و نخاع در یک مایع قرار دارند. سوراخ کردن کمر یا پونکسیون کمری روشی است که پزشکان اقدام به برداشتن و آزمایش مقداری از این مایع، به نام مایع مغزی نخاعی (CSF) می کنند. این روش به آنها کمک می کند تا اختلالات مغز و نخاع، از جمله اسکلروز چندگانه را تشخیص دهند.
  • آزمایش پتانسيل‌های برانگيخته بينايی 
اخیرا یافته هایی برای تشخیص ام اس با آزمایش خون منتشر شده است. به گزارش مدیکال ساینس ، با استفاده از مولکولهای micro-RNA  در خون می توان به تشخیص زودهنگام این بیماری دست پیدا کرد. نتایج این مطالعه در نشریه Scientific Reports منتشر شده است. و هنوز به مرحله دسترس برای ما قرار نگرفته است.

درمان

متاسفانه درمان قطعی ای برای بیماری ام اس هنوز در دسترس نیست. با این حال  برخی از داروها و توانبخشی پیشرفت بیماری را کاهش می دهد و بدن را نسبت به این بیماری مقاوم تر می کند.

حتما بخوانید :
اوتیسم کودکان چیست ؟| نشانه های اوتیسم زیر دو سال + راهکارهای درمانی

داروهای ام اس

پزشک برای جلوگیری از عود بیماری ، کنترل عوارض بیماری MS و.. برخی از داروهای زیر را ممکن است برای شما تجویز کند:

برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد هر کدام بر روی آن کلیک کنید.

  1. بتااينترفرون ( بتافرون، آونكس و ربيف )

امروزه بتااينترفرون را تنها بر روند عود – بهبود بيماري MS موثر مي ‏دانند.

انواع اينترفرون عبارتند از:

* بتا اينترفرون b 1 (با نام تجاري: بتاسرون، بتافرون) (كمپاني داروسازي: برلكس در آمريكاي شمالي، شرينك AG در اروپا و ساير نقاط دنيا)
* بتا اينترفرون a 1 (با نام تجاري آونكس) (كمپاني داروسازي: بيوژن)

* بتا اينترفرون a 1 (با نام تجاري ربيف) (كمپاني داروسازي: ارس سرونو)

۲-کوپاکسون copaxone: تزریق این دارو به منظور کاهش تعداد دفعات عود در بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس-عودکننده استفاده می شود.این دارو اسکلروز متعدد (MS) را درمان نمی کنند، اما ممکن است زمان بین عود بیماری را افزایش دهد.

۳- دالفامپريدين (به انگلیسی Dalfampridine) : این دارو بخصوص برای بهبود راه رفتن مبتلایان به MS  استفاده می شود.

۴- دی‌متیل فومارات (به انگلیسی: Dimethyl fumarate)  با نام تجاری ( Tecfidera )

۵- میتوکسانترون (به انگلیسی: Mitoxantrone )

۶- ناتالیزوماب با نام تجاری ( TYSABERI )

۷-اکرووس (ocrelizumab)

۸-تریفلونومید (Teriflunomide) با نام تجاری آباگیو (Aubagio)

پزشک ممکن برای کم کردن و کوتاهتر کردن حملات ام اس برای شما استروئید تجویز کند. همچنین برخی از دیگر داروهای آرام کننده عضلات ، آرامش بخش ها ،  بوتاکس ، کاهنده اسپاسم عضلات و.. ممکن برای شما برای کاهش عوارض جانبی تجویز شود.

توانبخشی در ام اس

فیزیوتراپیست می تواند به شما کمک کند تا با انجام برخی از تمرینات و قدرت عضلانی و تعادل خود را حفظ کنید و بتوانید محدودیت ها و یا دردهای این بیماری را مدیریت کنید.لیست کلینیک های فیزیوتراپی در همین وب سایت به همراه آدرس و شماره تلفن موجود است.

کاردرمانگر از طریق طرح ریزی تکالیف به ثبات جسمی شما در انجام تکالیف روزانه شما کمک زیادی می کند. اگر شما در انجام کارهای معمول نظیر لباس پوشیدن ، راه رفتن و.. مشکل دارید مراجعه به کلینیک های کاردرمانی به شما  کمک بسیاری می کند.

آسیب شناس گفتار و زبان ( گفتار درمانگر ) در درمان اختلالات گفتار ( دیزارتری در ام اس ) و مشکلات بلع تمرینات موثری دارد. لیست مراکز گفتار درمانی کشور به تفکیک شهر در وب سایت هوش کالا موجود است.

تغییر سبک زندگی در بیماری مالتیپل اسکلروزیس

در کنار این گزینه های درمانی ، شما همچنین با تغییر سبک زندگی خود می توانید اقدامات موثری در کنترل علائم بیماری اسکلرویز چندگانه داشته باشید. برخی از این اقدامات عبارتند از :

  • ورزش منظم
  • انجام بوگا
  • اجتناب از موارد استرس زا
  • ارتباط نزدیک با دوستان و اعضای خانواده
  • کمک گرفتن از متخصص مشاوره ( لیست مراکز مشاوره )
  • دوری از  آب هوای گرم و یا گرمای زیاد

آینده بیماری ام اس

تحقیقات جدید گزینه های درمانی بیشتری برای پزشکان فراهم خواهند کرد. کشف علت ام اس و تشخیص آسان تر و سریع تر آن نیز کمک بسیاری به درمان آن خواهد کرد. همچنین برخی از تحقیقات روی سلولهای بنیادی و  ژنتیک بزودی کمک می کنند تا راه حلی برای بهبود نرون های آسیب دیده محیا شود.

طول عمر بیماران ام اس

بیماری ام.اس مسری و ارثی نیست و آنچنان بر روی طول عمر بیماران تاثیر نمی گذارد.

 

بهانه ای برای گفتگو در رابطه با اسکلروز چندگانه

نوشته فوق بهانه ای بود تا فضایی را فراهم آوریم که بیماران دارای ms  متخصصان این حوزه ارتباط داشته باشند و از دانسته های خود استفاده کنیم. باور ما این است مکالمه و گفتگو نقش مهمی در یادگیری یک موضوع دارد. در قسمت نظرات در پایین دیدگاههای ، سوالات ، تجربیات خود را بنویسید. باور داشته باشید چند پیام شما می تواند شروع کننده گفتگوهای ارزشمندی شود و جواب بسیاری از سوالات باشید. منتظر نقد ، نظر ، سوال و یا تجربه شما هستیم

0/5 ( 0 بازدید )
اشتراک این نوشته
4 پاسخ
  1. مژگان مهربانی
    مژگان مهربانی گفته:

    مقاله فوق مقاله خوبیه.ولی کاش در مورد استرس که منتج به ms میشه و برای اون مخرب هست توضیح بدید.بعد هم در مورد مشکلات جنسی بیماران ms و اینکه ۴ نوع بیماری ms رو داریم رو توضیح بدید.

    پاسخ
    • مصطفی قاسمی برم سبز
      مصطفی قاسمی برم سبز گفته:

      سلام خانم مهربانی با تشکر از دیدگاهتون ، در رابطه نقش استرس در بروز و یا تشدید بیماری ام اس مطالعاتی انجام شده است برای نمونه دو مورد از این مطالعات ( تحقیقی در ایران ، تحقیقی در دانشگاه نورت‌وسترن ) نشان داده اند که استرس در تشدید ام اس نقش دارد. بخصوص استرس ها و هیجانات منفی ، اما آنچه در این رابطه اهمیت بیشتری دارد این است که بپذیریم استرس در تمامی زندگی ها وجود دارد و اجتناب از استرس غیر ممکن است. مراجعانی که ام اس دارند به جای فرار از استرس مس بایست یاد بگیرند که استرس را مدیریت کنند. این مهم از طریق یادگیری مهارتهای آرام سازی یا ریلکسشن ، حل مساله ، تمرکز بر جنبه های مثبت ، مشاوره گرفتن و.. ممکن است

      پاسخ
  2. ریحانه برومند آزاد
    ریحانه برومند آزاد گفته:

    سلام!مقاله ی خوبی بود.سپاس.!لطفا در،مورد مشکلات جنسی بیماران ام اس توضیح بدین البته ام اس از مدل خفیف که مساله ی حرکتی ندارد

    پاسخ
    • مصطفی قاسمی برم سبز
      مصطفی قاسمی برم سبز گفته:

      سلام خانم برومند آزاد از ارسال دیدگاهتون بسیار متشکرم.
      مشکلات جنسی یکی از مشکلات شایع در بیماران ام اس ( هر دو گروه مردان و زنان ) می باشد. برانگیختگی جنسی در مغز ما شکل می گیرد و مغز این پیام را از طریق نخاع به اندامهای جنسی ما ارسال می کند. اگر این مسیر در بیماری ام اس آسیب ببیند فرد مشکلاتی جنسی را تجربه خواهد. این مشکلات از برانگیختگی تا ارگاسم متغییر است.
      در برخی از مواقع منشا مشکلات جنسی می تواند عوارض دیگر ام اس نظیر خستگی و اسپاسم عضلات باشد. این موارد ممکن است تجربه جنسی را برای فرد یا شریک او خوشایند نکند و به مرور فرد دچار تغییرات عاطفی و کاهش عزت نفش شود.
      در هر صورت در نظر بالا گفتیم که استرس ، عصبانیت خود به مرور می تواند مشکل ام اس را شدیدتر کند و ضروری در این زمان به سکس تراپیست و یا مشاور مراجعه کنند.
      درمان مشکلات جنسی توسط سکس تراپیست و بر اساس شرایط فرد طرح ریزی می شود. بخشی از این درمان می تواند شامل اصلاح نگرش شما درباره اعضای جنسی و رابطه جنسی باشد و بخشی تغییر پوزیشن ها و استفاده از وسایل و یا دارو ها باشد.
      برای نمونه برخی از داروها و پوزیشن ها می تواند قدرت برانگیختگی فرد را بیشتر بکند. همچنین در افرادی که دچار اسپاسم هستند استفاده از روان کننده و لوبریکانت و یا زمان بندی صحیح مصرف دارو می تواند بسیار کمک کننده باشد.
      آنچه در مقالات به آن تاکید شده است این است که زمان مراجعه به سکس تراپیست و یا مشاوره در درمان اختلالات جنسی بسیار موثر است و هرچقدر سریع تر مراجعه کنند درمان بهتری را دریافت خواهند کرد.

      پاسخ

تعقیب

    دیدگاه خود را ثبت کنید

    در رابطه با مقاله فوق نقد یا سوالی دارید ؟
    دیدگاه ، سوال و یا نقد خود را با کارشناسان ما مطرح کنید و در کوتاه ترین زمان ممکن پاسخ تخصصی را دریافت کنید

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

    -->